Lille_Gare Saint-Sauveur©CRTC Hauts-de-France - Maxime Dufour PhotographiesLille_Gare Saint-Sauveur©CRTC Hauts-de-France - Maxime Dufour Photographies
©Lille, Gare Saint-Sauveur|CRTC Hauts-de-France - Maxime Dufour Photographies

Lille, een bruisend cultuurbad

De wereldstad van het design verbergt pareltjes van de muurkunst

Lille metropool, wereldstad van het design! Eclectisch en uitbundig, Lille kent geen grenzen. Je wandelt van het Palais des Beaux-Arts naar Lille3000 langs de beiaard van het belfort. De stad blijkt ook een eldorado voor straatkunst. Over een afstand van 4 km wandel je hand in hand door deze straten vol verrassingen: in de ban van de 21e eeuw.

Lille_Boutique©CRTC Hauts-de-France- B TeissedreLille_Boutique©CRTC Hauts-de-France- B Teissedre
©Lille, Boutique|CRTC Hauts-de-France - B Teissedre

Lillse straatkunst en azulejotegels

Het vertrekpunt voor de rondleiding langs de street art van Lille is gemakkelijk te vinden. Iedereen kent Saint-So op Boulevard Jean-Baptiste Lebas 17. Wist je dat er op minder dan honderd meter afstand kunstwerken te zien zijn van meer dan twintig meter hoog? “Het zou me verwonderen, want in de stad kijken de mensen allemaal naar hun voeten. Ik nodig ze uit om omhoog te kijken, waardoor ze de stad anders gaan zien”, stelt Julien Prouveur, coördinator van het collectief Renart, dat internationale kunstenaars en lokaal talent samenbrengt om “de toegang tot kunst voor en door iedereen te bevorderen”. Het bezoek begint bij de ingang van het Gare Saint-Sauveur met Hervé Di Rosa, de wereldreiziger die de Art Modeste heeft uitgevonden. In Lille maakte hij een monumentaal fresco van 4 op 10 meter met vriendelijke cyclopen, samengesteld uit azulejotegels uit Lissabon.

Mensen in de stad hebben de neiging om naar hun voeten te kijken. Ik nodig ze uit om omhoog te kijken. Als je omhoog kijkt, verandert je blik.

De kleuren van de Poolse diaspora en een Mexicaanse slang

Op de hoek van de rue de Maubeuge geeft Polen in kleur uitdrukking aan zijn banden met het Lillse mijnverleden. De reusachtige stencil-muurschildering van de wereldberoemde Poolse kunstenaar Marius Waras is indrukwekkend. Hij ondertekende M-City, een zinspeling op het verhaal van de steenkoolindustrie en de Poolse immigratie, in kleine letters.

Vlakbij vinden we de romantische poëzie van de Frans-Oostenrijkse stencilartiesten Jana en Js. Draai je hoofd en je ziet… een vis. Het is een van de vissen die door Collectif Poisson verspreid zijn over de stad. In de Rue Dupetit Thouars zien we werk van zes graffitikunstenaars van BIG (dat staat voor Battle Internationale de Graff). Op de muur ertegenover eren Mexicaanse kunstenaars minderheden in hun muurschilderingen die gaan over sociale rechtvaardigheid, vol feestelijke metaforen over de dood.

In de wijk Moulins brengen Mexicaanse graffitikunstenaars vredesboodschappen. Het Mexicaanse kunstenaarsduo Tlacolulokos werkte samen met kalligraaf Lady Alezia van het Renart-collectief. “Aan haar danken we het citaat ‘Hydrate-toi d’urbaine liqueur’, waarmee ze te midden van bendesymbolen een boodschap van liefde wilde overbrengen”, vertrouwt Julien ons toe, die ons meeneemt om de 20 meter lange slang van de Mexicaanse Spaïk op de bovengrondse metro van Porte de Douai te tonen.

 

Een bar in het historisch centrum van Lille of het terras van een collectieve groentetuin?

Terug in Saint So trekt de iconische bistro aan, net als het terras van de moestuin van de stadsboerderij. Deze Farm for Change midden in de stad, met zijn hop, bijenkorven en kweekpotten, nodigt de inwoners van Lille uit om de voorkeur te geven aan groenten uit niet-hybride zaden van soms weinig bekende soorten, en vooral om samen concrete antwoorden te bieden op actuele vragen: hoe kunnen we milder zijn voor de planeet? Verderop profiteren groepen buurtbewoners van ‘groenvergunningen’, waarbij ze hun straat en buurt vergroenen en zich vervolgens organiseren om alles op duurzame wijze te onderhouden. De Rue Camille Desmoulins is hier een mooi voorbeeld van. Dus Lille, hoofdstad van het groene design!

Eerbetoon aan Charles de Gaulle, de man van het Noorden

Zijn portret hangt overal met de handtekening van Mister P, vertelt straatartiest Thomas: “Ik wilde mijn trots uitdrukken over Lille, waar ik geboren ben. Ik dacht meteen aan de generaal.” Je ziet hem op de Grote Markt die vandaag zijn naam draagt, op een steenworp afstand van banketbakkerij Meert waar de jonge Charles altijd wel een paar franken overhad voor een wafel. En hier is hij weer op de hoek van de Rue du Béguinage en de Rue Princesse, waar hij geboren is in het huis van zijn grootouders van moederskant. “Zijn portret daar plaatsen, was een eerbetoon. Wat mij interesseert, is de universele dimensie van het beeld. Ik heb het portret van de generaal met zijn kepie bijna 1.000 keer over de hele wereld geplakt: van Sri Lanka tot Los Angeles, van Parijs tot Portugal… Alleen de Gaulle heeft deze internationale dimensie.” Bovendien is hij afkomstig uit Lille.

Zijn hele leven stond trouwens in het teken van de Hauts-de-France. Hij werd gedoopt in de Saint-Andrékerk in de Rue Royale en liep school op de Place aux Bleuets. In de zomer was het Malo-les-Bains, Wimille of Wimereux, dan de braderie. Bij zijn vertrek uit Saint-Cyr koos hij voor het 33e infanterieregiment van Arras. Hij trouwde met Yvonne Vendroux in Calais. “Het Noorden vertegenwoordigde een ethiek, een manier van opvoeden, een levensvisie. Het was niet gepast om extravert te zijn”, zegt Philippe de Gaulle over zijn vader. Jacques Chaban-Delmas heeft het over een man “van de grote vlakten, van de onbegrensde luchten (…) een man van bakstenen en leisteen; van de mijnwerkershuisjes en de fabrieken”. Mister P voegt eraan toe “een oprecht man, die een icoon werd”.

 

Mening van de inwoners

Olivier Duhamel Villeneuve D'ascqOlivier Duhamel Villeneuve D'ascq
Steek je hoofd in de wolken op de klokkentoren van het stadhuis

Vanop het belfort heb je een uitzonderlijk uitzicht over de streek van Lille, 20 tot 50 kilometer in de omtrek, afhankelijk van het weer. Vanuit dit perspectief krijg je een beter inzicht in wat je gaat zien of wat je hebt bezocht. Je ziet de stad en de Rijselse metropool met zijn verschillende wijken en verschillende tijdperken (bijvoorbeeld Villeneuve d’Ascq en de torens van Nouveau Mons), het mijnbekken van Hénin-Beaumont in Nœux-les-Mines, Vimy, de heuvelrug van Notre-Dame de Lorette en aan de andere kant de bergen van Flandre tot aan Wallonië… Het stadhuis van Lille is het grootste van Frankrijk, na Parijs. Het belfort is sinds augustus 2010 elke dag van de week open voor bezoekers. Het bezoekersrecord werd in 2017 verbroken, met 35.000 bezoekers (200.000 in totaal).

Olivier DUHAMEL, gepassioneerd door architectuur en stedenbouw in de agglomeratie Lille
section-banner-bottom

Praktische informatie